De Leeghwaterroute is een fietsroute van 47 kilometer, vier meter onder zeeniveau, door de zeventiende-eeuwse droogmakerijen De Schermer en De Beemster. De route voert langs draaiende molens, lange rechte wegen, slingerende dijken en pittoreske dorpen als Middenbeemster, De Rijp, Schermerhorn en Driehuizen.
Een dorp dat ooit aan zee lag
De route start bij parkeerplaats Het Wollandje in De Rijp, het hoofddorp van het voormalige Schermereiland. Dit gebied lag ooit tussen de meren Schermer en Beemster en herbergde destijds een van de grootste haringvloten van Noord-Holland. Na de inpolderingen specialiseerden de Rijpers zich in de walvisvaart richting Groenland, en het dorp bewaart nog altijd sporen van zijn zeevarende verleden. In het Raadhuis, ontworpen door Jan Adriaensz. Leeghwater zelf, is tegenwoordig VVV De Rijp gevestigd.
Molens, tulpen en een snoepwinkeltje
Onderweg passeer je in Graft het kleinste snoepwinkeltje van Nederland en het bijbehorende fraaie raadhuisje met zerkenvloer. Bij het Zwarte Kerkje, een van de zeldzame overgebleven boerderijkerkjes, fiets je in het voorjaar mogelijk langs kleurrijke tulpenvelden. Vanaf een bruggetje is bij helder weer zicht op zeven molens tegelijk, waarvan Museummolen Schermer als museum is ingericht. Ook Korenmolen De Nachtegaal, de enige molen van De Beemster, ligt aan de route.
Schrijfsters en een vestingfort
In Middenbeemster herinnert het Betje Wolffmuseum aan het beroemde achttiende-eeuwse schrijversduo Betje Wolff en Aagje Deken. Fort Spijkerboor, onderdeel van de 135 kilometer lange Stelling van Amsterdam, is het grootste en modernste fort van die verdedigingslinie, compleet met kanonnen en een gepantserde draaikoepel. De route eindigt terug bij het Wollandje, na een bezoek aan de Grote Kerk van De Rijp uit 1629.
